DOĞAKA | T.C. Doğu Akdeniz Kalkınma Ajansı | www.dogaka.gov.tr
facebook | DOĞAKA | T.C. Doğu Akdeniz Kalkınma Ajansı twitter | DOĞAKA | T.C. Doğu Akdeniz Kalkınma Ajansı
İçerik Arama
Türkçe English Arabic Hızlı Menü
MENÜ
» Hatay
• Tanıtım Filmi
• Fotoğraf Galerisi
• Sanal Tur
• Kent Planı
» Kahramanmaraş
» Osmaniye
  Doğu Akdeniz
Hatay
09 Ekim 2013 Çarşamba Yazıyı Küçült Yazıyı Büyült
Tarihçesi

Yaklaşık olarak 2 300 yıllık bir geçmişi olan Antakya'da ilk yerleşimin tarihi M.Ö. 8000'e kadar uzanır. Şehri İskender'in ölümünden sonra imparatorluğunu paylaşan komutanlarından Seleukos kurmuştur. Daha sonra Part, Sasani, Bizans, Abbasi Tolunoğulları, Aksitler, Hamdanogulları, Selçuklu, Haçlı ve Memluk egemenliklerine girmiştir. Şehir Yavuz Sultan Selim'in Mısır Seferi sırasında Osmanlı egemenliğine geçmiştir. 1937'de bağımsız Hatay Devleti kurulmuş, 1939'da Hatay Türkiye Cumhuriyeti'ne bağlanmıştır.

Coğrafi Durumu

Akdeniz’in doğu ucunda yer alan ve bir sınır ili olan Hatay,  5 867 km²dir. İl, doğu ve güneyde Suriye, kuzeydoğuda Gaziantep’in İslahiye ilçesi, kuzey ve kuzeybatıda Adana ve Osmaniye illeri, batıda da İskenderun Körfezi ile çevrilidir.
Kuzeyden güneybatıya doğru uzanan Nur Dağları (Amanos) ve Kel Dağ ile Suriye platoları arasında kalan ilin verimli topraklarına sahip olan Amik Ovası, batıda şerit halinde uzanan bir kıyı ovasını oluşturur. İlin başlıca akarsuları Asi, Karasu ve Afrin nehirleridir. İki tane sulama amacıyla kullanılan baraj bulunmaktadır. Birisi karasu üzerinde kurulmuş olan Tahtaköprü Barajı, ikincisi Beyazçay üzerinde kurulmuş olan Yarseli Barajı ve Kureyçi çayı üzerindeki Yayladağı Barajı'dır.
Hatay ili yazları sıcak ve kurak, kışları ılık ve yağışlı geçen Akdeniz iklim kuşağında bulunmaktadır. İklimin iç kesimlere doğru gidildikçe sertleştiği görülmektedir. Ortalama yıllık yağış miktarı ise 570-1160 mm arasında değişmektedir. Yağış iç kesimlerden kıyıya doğru gidildikçe azalmaktadır. Hatay ilinin tipik iklim özelliklerinden biri güney-batı yönünden esen hakim rüzgardır.
Hatay’ın doğal bitki örtüsünü makiler ve ormanlar oluşturur. İlde doğal örtüyü oluşturan ormanlar, Amanos Dağları ile Keldağ’da yoğunlaşmaktadır. Amanos Dağlarının denize bakan yamaçlarında, makilik alanlardan sonra, 800 m’den 1200 m’ye kadar ardıç gibi ibreli ağaçlarla, meşe, kayın, kızılcık, kavak, çınar ve tespih gibi yapraklı ağaçlardan oluşan ormanlar bulunur. 1200 m’nin üzerinde ibreli ağaçlardan kızılçam, karaçam, sedir ve yer yer ardıçlardan oluşan geniş orman alanları vardır. Keldağ’ın Akdeniz’e bakan kesimlerinde yaklaşık 900 m’ye kadar, maki türü ağaçlardan mersin ve defneler çok yaygındır.

İdari ve Sosyo - Ekonomik Durumu

Hatay ilinin nüfusu, 2009 Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi sonuçlarına göre 1 448 418 kişidir. Bu nüfusun 715 653’ü  şehirlerde,  732 765’i belde ve köylerde yaşamaktadır. Şehirde yaşayanların oranı % 49, köyde yaşayanların oranı % 51'dir. Yine aynı nüfus sayımı sonucuna göre, il merkezi nüfusu 202 216, ilin nüfus yoğunluğu ise km² başına 249 kişidir.
Nüfus bakımından en büyük ilçeleri sırasıyla Merkez, İskenderun, Dörtyol ve Samandağ’dır. Yüzölçümü bakımından en büyük ilçesi Merkez, nüfus bakımından en küçük ilçesi Kumlu, yüzölçümü bakımından en küçük ilçesi Belen’dir. Yıllık nüfus artış hızı binde 24,6 olan Hatay ili, binde 14,5 olan Türkiye ortalamasının oldukça üstünde seyretmektedir.
Hatay‘daki ilçe sayısı 12, belediye sayısı 76 ve köy sayısı ise 362’dir.
10.11.1992 tarihinde faaliyete geçmiş olan Mustafa Kemal Üniversitesi, kurulduğunda bir yüksekokul ve iki meslek yüksekokulundan ibaret üç birimden oluşmuş olup, Üniversitemiz 18 yılda 33 birimli eğitim-öğretim ve bilim kurumu haline gelmiştir.
Bu kurumlar içinde;*12 Fakülte*4 Enstitü*5 Yüksekokul*1 Konservatuar*15 Meslek Yüksekokulu* Araştırma ve Uygulama Merkeziaktif durumda olup, 2 Fakülte henüz faaliyete geçmemiştir.
2009-2010 öğretim yılı itibariyle üniversitemizde 947 akademik, 623 idari personel olmak üzere toplam 1.570 personel ve 24.900 civarında öğrencimiz bulunmaktadır. Geçen öğretim yılında üniversitemizden 3 437 öğrenci mezun olmuş olup, 2009-2010 öğretim yılında ÖSYM tarafından 8.288 yeni öğrenci üniversitemiz ailesine katılmıştır.
Hatay ili şehirleşme oranı 2009 yılında 2008 yılına göre %1,01 artarak %49,41 olmakla beraber Türkiye ortalamasının oldukça altında seyretmektedir, , kişi başına gayri safi yurtiçi hasıla ve sanayi iş kolunda çalışanların toplam istihdama oranı bakımından Türkiye ortalamalarının altındadır. Tarım kolunda çalışanların toplam istihdama oranı ise Türkiye ortalamasının üstündedir.
Hatay ilinde, okur-yazarlık oranı 2009 yılında kadınlar için %85,81, erkekler için %96,54 olarak gerçekleşmiştir. Öte yandan okul öncesi eğitimde okullaşma oranı Hatay ili için   (%43,87) Türkiye ortalamasının (38,55) üzerinde gerçekleşmiştir. Hatay ilinde ilköğretimde derslik başına düşen öğrenci sayısı 33 olup Türkiye rakamı olan 32’ye oldukça paralellik göstermektedir. Ortaöğretimde ise, derslik başına düşen öğrenci sayısı Türkiye’de 31, Hatay’da ise 36’dır.
Hatay ilinin ekonomik hayatına hakim sektörler; ticaret, tarım, sanayi, ulaştırma (nakliyecilik) ve inşaat sanayidir. Hatay ilinden demir-çelik mamulleri otomobil filtre imalatı, tarım araç ve gereçleri imalatı ve satışı ile tarımsal ürünlerden başta yaş sebze ve meyve ile narenciye üretim ve ihracatı yoğun olarak yapılmaktadır. Hatay taşımacılık sektöründe İstanbul’dan sonra en fazla filoya sahip ikinci ildir.
Türkiye sanayisine yön veren firmalarından İskenderun Demir Çelik fabrikası ve Tosyalı Demir Çelik fabrikası Hatay ilinde faaliyet göstermektedir.
2008 yılında Türkiye’de kişi başına düşen ihracat miktarının 1.846 iken, Hatay ilinin 1.247 dolardır. Hatay’ın ihracat miktarı 2004-2009 yılları arasında 2,5 kata yakın bir artış göstermiştir.
Kişi başına düşen ithalat oranına bakıldığında ise Türkiye’nin ithalat rakamı 2.824 iken Hatay ilinin kişi başına düşen ithalat miktarı 2.366 dolar ile Türkiye rakamına oldukça yaklaşmıştır. Hatay’da gerçekleştirilen ithalatın %50’sini imalat sanayi ithalatı oluşturmaktadır.
Devlet yolları uzunlukları bakımından Hatay ilinde bulunan toplam asfalt yol uzunluğu 349 km, demiryolu uzunluğu ise 54 km’dir.
Finans sektöründe ise, Hatay’da 2007 yılı sonunda 84 olan banka şube sayısı 2009 yılı sonunda 100’e ulaşmıştır. Hatay’da şube başına düşen nüfus 2007 başında 16.502 iken 2009 yılı Eylül sonunda 14.132 kişiye düşerek Hatay ilinde bankacılık yatırımlarının güçlendiğini göstermektedir.
Sağlık turizmi açısından Erzin içme ve kaplıcaları, Kumlu ilçesinde, Kırıkhan – Reyhanlı karayolu üzerinde bulunan Hamamat kaplıcası yerli ve yabancı çok sayıda turist çekmektedir.
Hatay, inanç turizm merkezleri, antik kentleri ve yaylalarıyla önemli bir turizm potansiyeline sahiptir. Hatay ili aynı zamanda Künefesi ile de ün salmıştır. Hatay’daki Tarihi ve Turistik Yerler şunlardır:
St. Pierre Kilisesi, St. Simon Stylite Manastırı, Yayladağı Barleam Manastırı, Keldağı Barleam Manastırı, Habib-i Neccar Cami, Şeyh Ahmet Kuseyri Cami ve Türbesi, Sokullu Mehmet Paşa Külliyesi, Payas Sokullu Külliyesi, Ulu Cami, Demirkapı, Demirköprü, Koz Kalesi, Bakras Kalesi, Payas Kalesi, Mancınık Kalesi, Cin Kulesi, Darbısak Kalesi, Cindi Hamamı, Saka Hamamı, Kurşunlu Han, Sokullu Hanı, Habibi Neccar Dağı ve Tekkoz Kengerlidüz Tabiat Koruma Alanı, Reyhanlı Hamamat Kaplıcaları, Erzin Başlamış Kaplıcaları ve Şifalı Suları, Reyhanlı Hamamı, Kisecik Köyü Şifalı Suyu, Sarıseki Mağarası, Hatay Arkeoloji Müzesi (Antakya Mozaik Müzesi), Aççana Örenyeri, Çevlik Örenyeri, Harbiye, Titus Kaya Tüneli, Tel Aççana, Kinet Höyük, Nekropoller, Ceylanlı, İmma, Tainat, Dor Mabedi, Su Kanalları , (Memekli Köprü), uzun sahil şeritleri.
T.C. Kalkınma Bakanlığı T.C. Hatay Valiliği T.C. Kahramanmaraş Valiliği T.C. Osmaniye Valiliği T.C. Hatay Büyükşehir Belediyesi T.C. Kahramanmaras Büyükşehir Belediyesi T.C. Osmaniye Belediyesi T.C. Antakya Ticaret ve Sanayi Odası T.C. Kahramanmaraş Ticaret ve Sanayi Odası Osmaniye Ticaret Odası T.C. Başbakanlık Yatırım Destek ve Tanıtım Ajansı - Invest in Turkey Eurada Avrupa İşletmeler Ağı Akdeniz WAIPA
Sayfanın tüm hakları kurumumuza aittir. 2013 © T.C. Doğu Akdeniz Kalkınma Ajansı